Smoke Curls From Bone
Smoke Curls From Bone
Binnenkort op veiling
Dit werk wordt binnen de komende 10 dagen opgenomen in een Catawiki-veiling. Schrijf u hieronder in voor de collectors-lijst om onze veilingen te volgen.
Slechts af en toe een e-mail. Uitschrijven kan altijd. Privacybeleid.
Een sigaret is bijna het enige dat nog op beweging wijst in dit beeld, geklemd tussen tanden die nooit meer ergens anders omheen zullen sluiten. Alles eromheen is stilstand: een schedel die in een lichte hoek is gedraaid, een wervelkolom die begint te buigen naar de schouders, een duisternis die elk verhaal verzwelgt dat het gebaar ooit misschien omringde.
Smoke Curls From Bone is naar Skull of a Skeleton with Burning Cigarette van Vincent van Gogh, een klein en beroemd eigenzinnig schilderij dat hij rond 1886 maakte als student aan de Antwerpse Academie, nu bewaard in het Van Gogh Museum in Amsterdam. Het wordt vaak gelezen als een studentengrap ten koste van de academische anatomielessen, waarbij het onderwerp van de dood een sigaret werd gegeven. Dat gevoel voor geestigheid is hier bewaard gebleven, zelfs nu elk spoor van verf is verdwenen. Dit is een zelfstandig werk van Tijs Dragtsma, een nieuwe interpretatie in krassen en geen kopie, reproductie of afdruk van Van Goghs schilderij.
Wat rest is de kanteling van de schedel, de stand van de kaak, de sigaret die in een hoek is geklemd en bijna nonchalant aandoet, bijna levend. Wat is losgelaten, is Van Goghs losse, zichtbare penseelvoering en de warme, gekneusd ogende kleur die hij het bot gaf, in plaats daarvan overgedragen aan een zwart dat niets inhoudt en niets prijsgeeft.
De schedel vangt het meeste licht van alles, een breed veld van fijne krassen dat van wenkbrauw naar kruin buigt en uiteen valt alleen daar waar het oppervlak wordt overgelaten aan het duister. De oogkassen blijven als twee zwarte holten waar het licht nooit in doordringt, en de sigaret snijdt een enkele heldere lijn door het donkere onderste deel van de kaak. Lager overleven de hals en het begin van de ribben slechts als verspreide sporen, een schouder hier en daar gevangen, een sleutelbeen dat daar wordt gesuggereerd, meer geïmpliceerd dan getekend, alsof het lichaam nog uit het zwart te voorschijn komt.
Een skelet dat nog steeds rookt, is al een soort grap over sterfelijkheid, een lichaam dat weigert zich te gedragen nu het niets meer te verliezen heeft. Uit kleur gehaald en in zuiver zwart gezet, wordt die grap stiller en een beetje vreemder: wat overblijft is geen clou maar een aanwezigheid, iets dat de kamer blijft aankijken lang nadat de rook allang had moeten zijn opgetrokken.
Smoke Curls From Bone behoort tot After the Masters, een serie binnen Art with Scratch van Tijs Dragtsma waarin beelden worden opgebouwd door gecontroleerde oppervlaktebeschadiging in plaats van pigment of druk, en waarin diezelfde beschadiging een manier wordt om te vragen hoe weinig van een schilderij hoeft te overleven voordat het oog het al herkent.
Geen verf. Geen afdruk. Geen inkt. Het beeld is in het oppervlak van het acrylglas gekrast, aanwezig op elk uur, anders leesbaar naarmate het licht en de hoek veranderen. Het licht schept het beeld hier niet. Het verscherpt het, trekt de schedel naar voren en laat het donker eromheen iets dieper worden. Dit werk is uniek.
"Zelfs de dood, zo lijkt het, grijpt nog naar een laatste sigaret."
Meer over de kunstenaar, het proces en de materialen vindt u op de pagina Over ons.
Voor vragen over dit werk, de beschikbaarheid of verzending kunt u terecht op de contactpagina.
